Bakır Metabolizması
Bu video dersi, eser element olan bakırın moleküler transport yollarını, hücre içi şaperon sistemlerini ve bakır bağımlı enzim sistemlerini ele almaktadır.
20 dk
Son güncelleme: Ağustos 2026
Türkçe
Ders Hakkında
Bu
video dersi, eser element olan bakırın moleküler transport yollarını, hücre içi
şaperon sistemlerini ve bakır bağımlı enzim sistemlerini ele almaktadır. Ders kapsamında bakırın artı 1 ve artı 2 değerlikli
formları arasındaki redoks özellikleri ve bu serbest geçiş metallerinin hücre
için taşıdığı toksisite riskleri incelenmektedir. Bakırın enterosit bazal
kapısından salınmasını sağlayan ATP7A taşıyıcısı ve albümin ile kanda
taşınması detaylandırılmaktadır. Bakırın hücre içine alınmasını sağlayan
transmembran kanalı CTR1 (bakır transporter 1) proteini açıklanmaktadır.
Hücre içine giren bakırın, serbest halde toksisite yaratmaması için hedef
organellere güvenle taşınmasını sağlayan antioksidan bakır şaperonları; ATOX1,
CCS (süperoksit dismutaz şaperonu) ve mitokondriye taşıyan COX17
sistemleri detaylandırılmaktadır. Karaciğerde sentezlenip bakırı safraya
salgılayan ATP7B (Wilson proteini) taşıyıcısı çözümlenmektedir. Son
olarak, bakır bağımlı temel enzimler; antioksidan süperoksit dismutaz (SOD),
solunum zincirindeki sitokrom oksidaz, kollajen çapraz bağlarını yapan lizil
oksidaz ile ATP7B'nin kemoterapi ilacı sisplatin direnci üzerindeki
rolleri açıklanmaktadır.
Bölümler
10 bölüm · 20 dk- Bakırın Cu⁺ ve Cu²⁺ formlarının biyolojik önemini açıklar. 00:00 – 01:19
- Bakırın emilim, dolaşım, doku dağılımı ve atılım yollarını tanımlar. 01:19 – 03:36
- Plazmada bakırın seruloplazmin, albümin ve transkuprein ile taşınmasını açıklar. 03:36 – 06:34
- CTR1 aracılı hücreye bakır girişini ve bakır şaperonlarının görevlerini belirtir. 06:34 – 10:12
- ATP7A ve ATP7B taşıyıcılarının bakır metabolizmasındaki rollerini ayırt eder. 10:12 – 12:48
- Bakırın mitokondriyal solunum, bağ dokusu oluşumu ve demir metabolizmasındaki görevlerini açıklar. 12:48 – 13:34
- Bakırın antioksidan savunma, melanin sentezi ve nörotransmitter metabolizmasındaki rolünü açıklar. 13:34 – 15:39
- Menkes hastalığının ATP7A mutasyonu ile ilişkili mekanizmasını ve temel klinik bulgularını belirtir. 15:39 – 17:21
- Wilson hastalığının ATP7B mutasyonu ile ilişkili mekanizmasını ve organ tutulumlarını açıklar. 17:21 – 19:24
- Menkes ve Wilson hastalıklarında serum bakır, seruloplazmin, karaciğer bakırı ve idrar bakırı değişikliklerini karşılaştırır. 19:24 – 20:28
Eğitmen
Prof. Dr. Dildar Konukoğlu
106 ders